Bariery wynikające ze stosunków pracy

200.

Nierówne traktowanie uczelni publicznych i niepublicznych.
Nierówne traktowanie uczelni publicznych i niepublicznych przejawiające się w braku ustawowych gwarancji dających możliwość ubiegania się przez uczelnie niepubliczne o środki z budżetu Państwa;

Nierówne traktowanie uczelni niepublicznych przejawia się także w następujących obszarach:
  • w zakresie dostępu do środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej
  • dotychczasowa praktyka dowodzi, iż w tym zakresie preferowane są uczelnie publiczne;
  • braku partycypowania Państwa w kosztach kształcenia nauczycieli akademickich w uczelniach niepublicznych – gdy tymczasem stopnie i tytuły naukowe zdobywane przez te osoby mają walor uniwersalny - podnoszą poziom nauki polskiej;
  • braku parytetów przy wyborach reprezentantów do Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego, Państwowej Komisji Akredytacyjnej oraz Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów Naukowych – w chwili obecnej uczelnie niepubliczne mają jedynie swoich pojedynczych przedstawicieli, co nie odpowiada ani ich udziałowi w sektorze szkolnictwa wyższego, ani też proporcji kształconych studentów i zatrudnionej kadry. W efekcie nadreprezentatywność uczelni publicznych przekłada się na ich faktyczne uprzywilejowanie;
  • braku możliwości nabywania przez uczelnie niepubliczne nieruchomości komunalnych lub stanowiących własność Skarbu Państwa na uprzywilejowanych zasadach (tak jak w przypadku uczelni publicznych) – co prawda ustawa „Prawo o szkolnictwie wyższym” daje formalnie takie możliwości (art. 90 ust. 3 i 6) jednakże już ustawa „o gospodarce nieruchomościami” takiej możliwości nie przewiduje, a jako przepis szczególny ma pierwszeństwo stosowania. „Prawo o szkolnictwie wyższym” przewiduje, że rozporządzenie przez uczelnię taką nieruchomością wymaga zgody ministra właściwego ds. Skarbu Państwa. Nieodpłatne przekazanie nieruchomości uczelni niepublicznej nie spowoduje zatem, iż jednostka publiczna straci nad nią kontrolę zachowana jest bowiem pełna kontrola organu publicznego
W art. 95 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku ”Prawo o szkolnictwie wyższym”(Dz.U. Nr164, poz. 1) zostało zawarte upoważnienie ustawowe dla Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego do wydania przepisów wykonawczych, które w precyzyjny sposób miały określać możliwość dotowania uczelni niepublicznych z budżetu Państwa oraz wskazywać przejrzyste kryteria przyznawania takiej dotacji. Pomimo faktu, iż przepisy powołanej powyżej ustawy weszły w życie w roku 2005, ministerstwo nie zrealizowało swojego ustawowego obowiązku i nie wydało żadnego rozporządzenia regulującego wskazane powyżej kwestie. W grudniu 2013 roku Trybunał Konstytucyjny stwierdził, iż przepisy ustawy „Prawo o szkolnictwie wyższym” w zakresie w jakim przyznają prawo do regulowania materii z zakresu przyznawania dotacji na rzecz uczelni niepublicznych w drodze rozporządzenia są niezgodne z art. 70. zdaniem trzecim ustępu 3. Konstytucji RP. TK stwierdził, iż zasady przyznawania uczelniom niepublicznym dotacji państwowej powinna regulować ustawa a nie rozporządzenie. Wskazane powyżej niekonstytucyjne przepisy utraciły swą moc z dniem 18 grudnia 2013 roku, tymczasem do dnia dzisiejszego nie podjęto działań legislacyjnych mających na celu właściwe uregulowanie przedmiotowej materii.
Konieczność podjęcia działań legislacyjnych prowadzących do uzyskania przez uczelnie niepubliczne ustawowych gwarancji zasad ubiegania się o środki z budżetu Państwa, w tym wskazania w przepisach ustawy „Prawo o szkolnictwie wyższym” przejrzystych kryteriów, stanowiących przesłanki do przyznawania lub odmowy przyznawania uczelniom środków publicznych.
Lista